Nội dung chính
VN‑Index tăng gần 41% trong năm 2025 – Thực trạng và bài học
Trong năm 2025, VN‑Index đã ghi nhận mức tăng ấn tượng gần 41%, nhưng phần lớn nhà đầu tư cá nhân vẫn thấy tài khoản giảm. Hiện tượng này không chỉ gây bối rối mà còn phản ánh sâu sắc sự phân hóa trong thị trường chứng khoán Việt Nam.
1. Chỉ số xanh, tài khoản đỏ – Nguyên nhân chính
Chỉ số VN‑Index tăng mạnh chủ yếu do nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn trong rổ VN30. Các mã như Vingroup, Ngân hàng TMCP Ngoại thương (VCB) và các công ty tài chính đã kéo chỉ số lên đỉnh lịch sử, trong khi hơn 46% các cổ phiếu còn lại ghi nhận kết quả âm.
Nhà đầu tư cá nhân thường mua “theo chỉ số” mà không phân tích sâu, dẫn đến việc nắm giữ các mã không tham gia vào đà tăng. Kết quả là, dù chỉ số xanh, danh mục cá nhân vẫn “đỏ”.
2. Tác động của yếu tố vĩ mô và dòng tiền
Ông Đặng Trần Phục, Chủ tịch HĐQT AZfin, cho biết: “Nhiều doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt vẫn chịu áp lực điều chỉnh do lãi suất cao, yếu tố vĩ mô và sự dịch chuyển dòng tiền”.
Thêm vào đó, “Trade War 2.0” do Mỹ triển khai vào đầu 2025, với mức thuế quan 20‑46%, đã làm giảm lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất khẩu truyền thống – những mã thường được nhà đầu tư cá nhân ưa chuộng.
3. Phân hóa thị trường – “Chế độ tự lái” của dòng vốn
Ông Đào Minh Châu, Phó Giám đốc Phân tích cổ phiếu SSI, nhấn mạnh: “Dòng vốn tập trung mạnh vào nhóm Ngân hàng và một số cổ phiếu vốn hóa lớn, trong khi các ngành khác bị bỏ lại phía sau”.
Hậu quả là, những nhà đầu tư không kịp “đi theo dòng tiền thông minh” sẽ bỏ lỡ sóng tăng của các mã dẫn dắt và chịu lỗ trên các mã không còn xu hướng.
4. Chiến lược đầu tư bền vững cho nhà đầu tư cá nhân
Hai chuyên gia đồng thuận rằng, thay vì chạy theo xu hướng ngắn hạn, nhà đầu tư nên:
- Ưu tiên các doanh nghiệp có chất lượng cơ bản tốt, EPS tăng hai chữ số và tài sản ổn định.
- Chọn lọc cổ phiếu trong các ngành trọng tâm như ngân hàng, tài chính, hoặc các công ty hưởng lợi từ chính sách tài khóa.
- Giữ kỷ luật quản trị vốn, tránh mua vào các mã đã gãy xu hướng hoặc không có tiềm năng tăng trưởng dài hạn.
Như ông Phục nói, “Chiến lược này có thể khiến hiệu suất ngắn hạn thấp hơn VN‑Index, nhưng bảo toàn danh mục và tạo nền tảng tích lũy tài sản chất lượng khi thị trường mở rộng”.
5. Nhìn về năm 2026 – Cơ hội cho người biết chọn
Vào ngày 16/1/2026, VN‑Index đã vượt mốc 1.879 điểm, khối lượng giao dịch tăng mạnh, cho thấy bên mua đang chiếm ưu thế. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo: “Thị trường hiện vẫn phân hóa mạnh, rủi ro vẫn còn đối với nhà đầu tư thiếu kỷ luật”.
Do đó, nhà đầu tư cá nhân cần chuyển từ chiến lược “mua theo chỉ số” sang “chọn lọc cổ phiếu” để tận dụng cơ hội khi định giá vẫn hấp dẫn so với mức trung bình dài hạn.
PHẠM DUY
